مطالعات بین رشته ای قرآن و الهیات

مطالعات بین رشته ای قرآن و الهیات

واکاوی سیره قرآنی امام حسین(ع) در اصلاح ارزش های اعتقادی و اخلاقی جامعه اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشگاه شهرکرد
چکیده
سیره امام حسین (ع) همچون دیگر معصومین (ع) نمونه ای تام و مطلق در بندگی خداوند است. امام حسین (ع) تمام زندگی خود را وقف خداوند نمودند و در این راه تمام تلاش خود را جهت هدایت مردم و اجرای احکام الهی انجام دادند. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی سیره امام حسین (ع) در اصلاح و احیای ارزش های اعتقادی و اخلاقی پرداخته است. قسمت اول این پژوهش به سیره امام حسین (ع) در اصلاح ارزش های اعتقادی اشاره می نماید که در این باره امام حسین (ع) به تبیین باورهای توحیدی، شناخت خداوند و بندگی باری تعالی و همچنین معرفی و تبیین مقام اهل بیت (ع) و ولایت ایشان می پردازد. در قسمت دوم ارزش های اخلاقی در ابعاد مختلف فردی و اجتماعی بیان شده است و در این باره به نقش امام حسین (ع) در اصلاح و تبیین این ارزش ها اشاره شده است. نتیجه آن که: امام حسین (ع) در ابعاد پیش گفته به اصلاح ارزش های اعتقادی و اخلاقی در جامعه آن روز می پردازد که غایت این تلاش، تبیین صحیح آموزه های دینی بوده است و مهم تر آن که توجه به این مجاهدت امام حسین (ع) در عصر حاضر به تعالی فرهنگ اسلامی و نهادینه سازی ارزش های اعتقادی و اخلاقی در جوامع اسلامی کمک می نماید؛ همچنان که شخصیت دینی ایشان در میان مسلمانان بیش از پیش شناخته می شود.
کلیدواژه‌ها

1.  قرآن کریم.
2.  ابن العساکر، أبی القاسم علی بن الحسن، (بی تا)، تاریخ مدینة دمشق، بیروت، دار الفکر.
3.  ابن حنبل، أبو عبد الله أحمد بن محمد، (1421 ق)، المسند، الناشر، مؤسسة الرسالة، الطبعةالأولى.
4.  ابن طاووس، علی بن موسی، (۱۳۸۲)، اللهوف على قتلى الطفوف‌، قم، نشر بلوغ.
5.  ابن طاووس، علی بن موسی، (بی تا)، إقبال الأعمال، تهران، دار الکتب الإسلامیة.
6.  ابن قولویه، ابی القاسم جعفر بن محمّد، (‏۱356ق)، کامل الزیارات، نجف، منشورات المرتضوی.
7.  ابن کثیر الدمشقی، (بی تا)، البدایة و النهایة، بیروت، دار احیاء التراث العربی.
8.  ابن کثیر الدمشقی، ابو الفداء إسماعیل، (۱۴۱۹ق)، تفسیر القرآن العظیم، بیروت، دار الکتب العلمیة.
9.  الأشعرى، ابو الحسن، ‌(۱۴۰۰ق)، مقالات الإسلامیین و اختلاف المصلین‌، آلمان، فرانس شتاینر‌.
10.  أمینی، عبد الحسین، (۱۳۶۶)، الغدیر فی الکتاب و السنة و الأدب، تهران، دار الکتب الإسلامیة.
11.  الترمذی، محمد بن عیسى، (۱۳۹۵ق)، سنن الترمذی، النّاشر، شرکة مکتبة و مطبعة مصطفى البابی الحلبی مصر، الطبعة، الثّانیة.
12.  الجصاص، احمد بن علی، (۱۴۰۵ق)، احکام القرآن، بیروت، دار احیاء التراث العربی.
13.  الحاکم النیشابوری، أبو عبد الله، (۱۴۱۱ق)، المستدرک علی الصحیحین، بیروت، دار الکتب العلمیة، الطبعة، الأولى.
14.  الحرانی، ابن شعبه‏، (بی تا)، تحف العقول عن آل الرسول (ص)‏، قم، جامعة مدرسین.
15.  الحسکانی، ابوالقاسم عبید الله بن عبدالله ، (بی تا)، شواهد التنزیل، تهران، انتشارت وزارت ارشاد.
16.  السیّد رضی، (۱۴۰۴ق)، نهج البلاغة، قم، انتشارت هجرت.
17.  السیوطی، جلال الدین، (بی تا)، تفسیر الدر المنثور، بیروت، دار المعرفة.
18.  شریفی، محمد و همکاران، (بی تا)، دایرة المعارف امام حسین (ع)، قم، معهد تحقیقات باقر العلوم.
19.  صدوق، محمّد بن علی ، (۱۳۷۸ق)، عیون اخبار الرضا (ع)، تهران، انتشارات جهان.
20.  صدوق، محمد بن علی، (۱۳۶۲)، الخصال، قم، انتشارات جامعه مدرسین، چاپ اول.
21.  صدوق، محمّد بن علی، (۱۴۱۳ق)، من لا یحضره الفقیه، قم، انتشارات جامعه مدرسین.
22.  صدوق، محمد بن علی، (بی تا)، أمالی‏، بیروت، منشورات أعلمی.
23.  صدوق، محمد بن علی، (بی تا)، علل الشرایع، قم، انتشارات داوری.
24.  الطباطبایی، محمد حسین، (۱۴۱۷ق)، المیزان فى تفسیر القرآن، قم، انتشارات جامعه مدرسین، ج 3، ص225.
25.  طوسی، محمد بن حسن، (۱۴۱۱ق)، مصباح المتهجّد، بیروت، مؤسسة فقه الشیعة، الطبعة الأولى.
26.  عسکری، السید مرتضى، (۱۴۳۰ق) ، نقش ائمه در احیای دین، تهران، انتشارت دانشگاه اصول دین.
27.  عسکری، السید مرتضى، (بی تا )، معالم المدرستین، تهران، انتشارت دانشگاه اصول دین.
28.  القرطبی، محمد بن احمد، (۱۳۸۷ق)، الجامع الأحکام القرآن، قاهرة.
29.  القشیری النیشابوری، مسلم بن الحجاج أبو الحسن، (بی تا)، المسند الصحیح المختصر بنقل العدل عن العدل إلى رسول الله صلى الله علیه وسلم، المحقق، محمد فؤاد عبد الباقی، الناشر، بیروت، دار إحیاء التراث العربی.
30.  کلینی، محمد بن یعقوب، (۱۳۶۲)، الکافی، تهران، انتشارات الإسلامیة.
31.  المجلسی، محمّد باقر بن محمّد تقی، (بی تا)، بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، تهران، انتشارات الإسلامیة.
32.  محدث اربلی، (۱۳۸۱ق)، کشف الغمة فی معرفة الأئمة، تبریز، انتشارت بنی هاشمی.
33.  المعتزلی، ابن ابی الحدید، (بی تا)، شرح نهج البلاغة، قم، انتشارت کتابخانه آیة الله العظمی المرعشی النجفی (ره).
34.  مفید، محمد بن محمد بن النعمان، (بی تا)، الإختصاص، تصحیح علی اکبر غفاری، قم، کنگره شیخ مفید.
35.  مفید، محمد بن محمد بن النعمان، (بی تا)، الإرشاد فی معرفة حجج الله على العباد، قم، کنگره شیخ مفید.
36.  الموسوی الخوئی، السیّد أبو القاسم، (۱۴۳۰ق)، البیان فی تفسیر القرآن، قم، موسسة إحیاء آثار الامام الخوئی.
37.   الیعقوبی، احمد بن اسحاق، (بی تا)، تاریخ الیعقوبی، بیروت، دار صادر.